کتاب نظری به نظام اقتصادی اسلام

کتاب حاضر یادداشتهایی از استاد شهید مطهری است که در مورد مسائل اقتصادی نگاشته شده است و پس از شهادت ایشان به چاپ رسیده است. با توجه به اینکه مساله مارکسیسم در آن برهه از تاریخ ایران چالش ایدئولوژیک بزرگی برای مکتب اسلام به شمار می رفت، شهید مطهری در آثار متعددی به دنبال پاسخ دادن به شبهات آنها بر اساس مبانی اسلام بوده اند که نتیجه این تلاشهای فکری، شکوفایی و تعمیق و تفصیل اندیشه اسلامی بوده است.

این کتاب مشتمل بر یک دیباچه و هشت بخش است. دیباچه از دو قسمت تشکیل شده؛ مقاله ای تحت عنوان « نظری به اقتصاد اسلامی» و بحثی درباره «اقتصاد سالم». بخش اول این کتاب در تعریف اقتصاد و مفاهیم اقتصادی است. در بخش دوم درباره مالکیت از نظر فلسفی سخن رفته. بخشهای سوم و چهارم را بحث درباره ارزش و ارزش اضافی تشکیل می دهد. در بخش پنجم سرمایه داری و سوسیالیسم از دیدگاه اسلام مورد بررسی قرار گرفته است. بخش ششم را رساله های اقتصادی تشکیل می دهد که مشتمل بر سه رساله است: «مالکیت زمین از نظر اسلام – انفال » ، «مساله ارث» و «سوسیالیسم» بخش هفتم و هشتم مشتمل بر دو یادداشت است: یکی «یادداشت اسلام و اقتصاد» و دیگر «یادداشت نظری به نظام اقتصادی اسلام» که خلاصه ای است فشرده از مباحث کتاب.

باید توجه داشت که یادداشتهای اقتصادی ایشان منحصر به این کتاب نیست.

این کتاب مشتمل بر یک دیباچه و هشت بخش است. دیباچه از دو قسمت تشکیل شده: مقاله‌ای تحت عنوان «نظری به اقتصاد اسلامی» و بحثی درباره «اقتصاد سالم».

بخش اول این کتاب در تعریف اقتصاد و مفاهیم اقتصادی است. در بخش دوم درباره «مالکیت از نظر فلسفی» سخن رفته. بخشهای سوم وچهارم را بحث درباره «ارزش» و «ارزش اضافی» تشکیل می‌دهد. در بخش پنجم، سرمایه‌داری و سوسیالیسم از دیدگاه اسلام مورد بررسی قرار گرفته است. بخش ششم را «رساله‌های اقتصادی» تشکیل می‌دهد که مشتمل بر سه رساله است: «مالکیت زمین از نظر اسلام ـ انفال، مسئله ارث و سوسیالیسم». بخش هفتم مشتمل بر دو یادداشت است، یکی «یادداشت اسلام و اقتصاد» و دیگر «یادداشت نظری به نظام اقتصادی اسلام» که خلاصه و کلاسه فشرده‌ای است از مطالب کتاب.

استاد مطهری در ضمن مباحث کتاب نظری به نظام اقتصادی اسلام، به نقد و بررسی دو مکتب سرمایه‌داری و سوسیالیسم و طرح نقاط ضعف آن‌ها پرداخته و دیدگاه اقتصادی مکتب اسلام را از طریق دقت و تأمل در آیات و روایات ارائه می‌دهند. مطالعه این کتاب، خواننده را از یک طرف به گستره و عمق معلومات استاد شهید آگاه می‌سازد و از طرف دیگر ضرورت توجه و اهتمام به مبانی و ارزش‌های اسلامی در حوزه اقتصاد را یادآور می‌شود که برای امروز جامعه ما نیز سودمند و ضروری است. 

کتاب نظری به نظام اقتصادی اسلام مشتمل بر یک دیباچه و هشت بخش است و این دیباچه از دو قسمت تشکیل شده؛ مقاله‌اى تحت عنوان «نظرى به اقتصاد اسلامى» و بحثى درباره «اقتصاد سالم».

مولف : استاد شهید مرتضی مطهری