کتاب کبریت احمر( فی شرایط المنبر)

نخستین و ابتدایی ترین بهره ما از کتاب کبریت احمر ، دست یابی به مطالب متقن و استوار است . حتی اگر خیلی سخت گیر هم باشیم باز در کتاب کبریت احمر نسبت به آثار مشابه با آن ، مطالب سست خیلی کمتر پیدا می شود . روش به کار گرفته شده در کتاب کبریت احمر امروز برای جامعه ما به خصوص برای واعظان و مداحان اهل بیت (ع) مفید است .

کِبْریت اَحْمَر فی شَرائط الْمَنْبَر کتابی به زبان فارسی تالیف شیخ محمد باقر بیرجندی عالم شیعه در قرن چهاردهم قمری است که در اصل، برای وعاظ و اهل منبر نوشته شده و شرایط و آداب منبر را به تفصیل بیان می‌کند. کتاب کبریت احمر از دو بخش تشکیل شده و هر بخش دارای فصل‌های متعدد است. همچنین مؤلف به بررسی کتب مقتل پرداخته و برخی از تحریفات عاشورا را نقد کرده است.

درباره مؤلف

نوشتار اصلی: محمد باقر قائنی بیرجندی

ابوالحَسَن شیخ مُحمّدباقر بن محمدحسن قائنی بیرجَندی معروف به محدث بیرجندی از عالمان شیعه در قرن ۱۴ق. وی تحصیلات اولیه را در زادگاه خویش گذراند و برای تحصیلات عالیه به شهرهای نجف، سامرا و مشهد هجرت کرد و سپس به بیرجند بازگشت. وی در عمر خویش، محضر بزرگان بسیاری را در علوم مختلف درک کرد و شاگردان فراوانی را در حوزه‌های دینی تربیت کرد. از بیرجندی، قریب به هفتاد اثر نام برده شده است. او در سال ۱۳۵۲ق درگذشت و در بیرجند به خاک سپرده شد.

درباره کتاب

کبریت احمر در سال ۱۳۳۰ق نوشته شده است. این کتاب، جامع‌تر از کتاب لؤلؤ و مرجان نوشته محدث نوری بوده و در آن به تمامی آداب منبر و مجالس وعظ، اعم از منبری، شنونده، بانی و موارد دیگری از این دست، پرداخته است.

محتوای کتاب

کبریت احمر در دو بخش تنظیم شده است:

بخش اول به طرح شرایط وعظ و واعظ و منبر و مستمع پرداخته که خود، از یک مقدمه و چهار فصل تشکیل شده است.

مقدمه کتاب شامل فوائد و شأن و جایگاه منبر است که به طور خلاصه و کوتاه اشاره شده است.

فصل اول به فضیلت موعظه می‌پردازد و مطلب را با آیۀ ۵۷ سوره یونس آغاز می‌کند.

فصل دوم به طرح شرایط بالا رفتن از منبر و وعظ کردن و این که چه کسی حق نشستن بر منبر و استفاده از آن را دارد، می‌پردازد و بیست ویژگی برای منبر رفتن ذکر می‌شود.

فصل سوم درباره شرایط مستمعین، ثواب حضور در مجلس و گریه کردن بر مصائب اهل بیت(ع) مطرح می‌شود.

فصل چهارم کتاب به بیان شرایط منبر که شامل ۶ شرط می‌باشد، پرداخته است.

بخش دوم هم شامل ۳۰ موضوع تبلیغی و یک خاتمه است که برای روضه‌خوانی، هدایت، مدیریت و گردانندگی مجلس نوشته شده است.

نقد تحریفات عاشورا

بیرجندی در این کتاب، راه استاد خویش میرزا حسین نوری در مبارزه با تحریفات عاشورا را پیموده[۳] و برخی از تحریفات را رد می‌کند.

مولف : آیت الله شیخ محمدباقر بیرجندی

ناشر :  انتشارات پیام علمدار