کتاب تحلیل شخصیت خیام

علامه محمدتقي جعفري چهره كم‌نظيرِ حكمت و ادبِ عمربن ابراهيم خيامي را از انتساب او به پوچ‌گرايي، لذت‌گرايي و هيچ‌انديشي زدوده، اين فرصت را براي دانش‌پژوهان و حقيقت‌طلبان فراهم كرده است تا به طور تطبيقي نظرات كلاميِ دوران تمدن اسلامي را مشاهده كنند.

در كتاب حاضر، نويسنده علاوه بر بررسي رباعيات منسوب به خيامي، مفاهيم مهمِ اشاره‌شده در اشعار را، هم‌چون: وجود خداوند، تضاد، عقل، ترديد در ابديت، ازليّت جهان، پوچ‌گرايي و هيچ‌انديشي، فلسفه و هدف زندگي، قضا و قدر و حركت و تحول بررسي نموده و پس از مقايسه با برخي ابيات مولوي، هم‌زمان آن­ها را  با شاخص‌هاي قرآني تبيين كرده است.

بي‌ترديد، محمدتقي جعفري با قايل شدن به وجود چندين خيام يا خيامي، حساب سراينده رباعيات را از «امام»، «حجة الحقّ علي الخلق»، «سيّد حكماء المشرق و المغرب»، «نصرة‌الدين» و «غياث‌الدين» خيام نيشابوري جدا مي‌كند و با تأمل در آثار رياضي و فلسفيِ او، شأن او را اجل از آن مي‌داند كه شعرهايي در مسير و مذاق اهل لذت و پوچي و خوش‌باشي بسرايد.

به ديگر سخن: محمدتقي جعفري چهره كم‌نظيرِ حكمت و ادبِ عمربن ابراهيم خيامي را از انتساب او به پوچ‌گرايي، لذت‌گرايي و هيچ‌انديشي زدوده، اين فرصت را براي دانش‌پژوهان و حقيقت‌طلبان فراهم كرده است تا به طور تطبيقي نظرات كلاميِ دوران تمدن اسلامي را مشاهده كنند.

شيوه نويسنده در اين كتاب، رويكرد عقلاني و پرسش‌محور است و با طرح سؤالاتي بنيادين سعي مي‌كند تا مخدوش بودنِ مضامينِ طرح‌شده را در بسياري از رباعيات آشكار كند.

مولف :  علامه محمدتقی جعفری

ناشر : موسسه تدوین و نشر آثار علامه محمد تقی جعفری